Wet en voorbeeldbeleid

Hieronder vind u de wet en het voorbeeldbeleid en diverse brochures en onderzoeksrapporten die betrekking hebben op de wet Huis voor klokkenluiders

Memorie van toelichting - verplicht stellen van vertrouwenspersoon

Voorstel van wet van het lid Renkema tot wijziging van de Arbeidsomstandighedenwet in verband met het verplicht stellen van een vertrouwenspersoon.

Wetsuitspraak over integriteit en geannonimiseerde verklaringen

Bij een (vermoeden van een) integriteitsschending denk bijvoorbeeld aan ongewenst gedrag wil je als werkgever kunnen optreden. Dit vraagt om een zorgvuldig onderzoek, niet alleen in het belang van de medewerkers die last hebben van bepaald gedrag, maar ook in het belang van de medewerker die het vermeende gedrag vertoont. Laatstgenoemde moet zich immers tegen de verdachtmakingen kunnen verweren. Er ontstaat een spanningsveld op het moment dat eerstgenoemde medewerkers uitsluitend anoniem willen meewerken aan een onderzoek.

Intern onderzoeksprotocol - HvK maart 2020

Toekomstvisie Huis voor Klokkenluiders - februari 2020

Onderzoeksrapport HvK - Werknemer thuis na kritiek op aanbesteding (18 februari 2020)

Staatscourant Gedragscode Integriteit (31 december 2019)

Onderzoeksrapport HvK - Verlenen van vergunningen door waterschap (12 juli 2019)

Onderzoeksrapport HvK - Storten van grond (1 mei 2019)

Onderzoeksrapport HvK - Bejegening na melding gebruik van keurmerk (1 mei 2019)

Onderzoeksprotocol Onderzoeksraad Integriteit Overheid

Huis voor Klokkenluiders - Integriteit in de praktijk: de Vertrouwenspersoon

Protocol Onderzoek Huis voor Klokkenluiders

Huis voor Klokkenluiders - Brochure Vertrouwenspersoon Integriteit

Huis voor klokkenluiders - Jaarverslag 2017

Staatsblad 148 Wet Huis voor klokkenluiders

Staatsblad 147 Wet Huis voor klokkenluiders

Informatiebrief Wet Huis voor klokkenluiders

Huis voor klokkenluiders - Integriteit in de praktijk: meldregeling

Huis voor klokkenluiders - Integriteit in de praktijk: Werken aan cultuur

Huis voor klokkenluiders - Jaarverslag 2016

Beleid (door VAN OSS & PARTNERS)

Publicatie: Integriteit, misstanden en de WOR

Publicatie: Integrity Management in the Dutch Public Sector

Column: Bocche della verita

Vraag 1:

Biedt de wet Huis voor klokkenluiders ook bescherming aan de vertrouwenspersoon integriteit als deze vanwege zijn betrokkenheid bij een melder vervolgens ook door de organisatie onheus wordt bejegend?
Bijvoorbeeld bij overplaatsing? Kan de afdeling Onderzoek van het Huis dan ook onderzoek doen naar de bejegening van de vertrouwenspersoon integriteit?
En
Maakt het wat uit voor de afdeling Onderzoek of de bescherming van de vertrouwenspersoon integriteit en de melder van een vermoeden van een misstand wel of niet expliciet is opgenomen in het beleid integriteit ( de meldregeling) van de eigen organisatie?

Antwoord HvK:

Nee, de wet Huis voor klokkenluiders biedt enkel bescherming aan melders, het Huis kan geen onderzoek doen naar de vertrouwenspersonen. Het is natuurlijk zeer aan te raden als organisaties uit zichzelf ook de functioneel betrokkenen (vertrouwenspersoon, feitenonderzoeker) een vorm van bescherming bieden. Dit kan uitstekend in de meldregeling worden vastgelegd. De passage voor een meldregeling die u in uw mail voorstelt, is daar een prima uitwerking van.

Vraag 2:

Een passage in onze voorbeeld-meldregeling Van Oss & Partners (in ons voorbeeldbeleid zijn daar nog meer alinea's aan gewijd):
Bescherming andere betrokkenen tegen benadeling
Ook andere betrokkenen dan de melder worden tegen benadeling beschermd. Zo zal de werkgever de adviseur, de vertrouwenspersoon integriteit en de contactpersoon niet benadelen vanwege de uitoefening van hun taken in verband met de melding. Evenmin zal hij de werknemer die gehoord wordt door de onderzoekers benadelen vanwege het te goeder trouw afleggen van een verklaring of het aan de onderzoekers verstrekken van documenten die naar het redelijk oordeel van de werknemer van belang zijn voor het onderzoek. De bescherming tegen benadeling is voor andere betrokkenen dezelfde als voor de melder en ook geldt dezelfde omschrijving van de gevallen waarin sprake is van benadeling als bij de melder het geval is.

Geldt de mogelijkheid van bescherming van de melder door het Huis, alleen als er gebruik is gemaakt van de officiële interne meldregeling of ook als een melder van een misstand / integriteitsschending zijn leidinggevende in kennis stelt van een misstand langs informele weg met de intentie dat leidinggevende de misstand vanuit goed leiderschap oppakt en aanpakt?

Antwoord HvK:

Wettelijk gezien mogen melders altijd een melding informeel en mondeling via een leidinggevende doen. Die route mag niet worden uitgesloten via een interne meldregeling. De rechtsbescherming en mogelijkheid tot onderzoek door het Huis voor Klokkenluiders gelden dus ook als er eerst mondeling is gemeld. Let wel op: in de praktijk in zo'n melding moeilijk te verifiëren/controleren een melder kan daardoor een stuk minder sterk in zijn zaak staan. Een melder zal ook geacht worden een formele melding te doen via de normale procedure, als hij/zij merkt dat de informele weg niet voldoende was.
De vertrouwenspersoon zal in het sparren met de melder in 'het vervolggesprek' deze informatie moeten geven als de melder aan het afwegen is of hij wel of niet gebruik zal maken van de formele meldregeling.